Erfenis voor je partner

Niet getrouwd of geregistreerd partners? Dan kun je je partner alleen erfgenaam maken met een testament. Je kunt dit niet regelen met een samenlevingscontract. Meer over samenlevingscontract

Ben je getrouwd of heb je een geregistreerd partnerschap? Dan bepaalt de wet automatisch wat je partner van je erft. In een testament kun je deze rechten verder uitbreiden of kleiner maken. Dat hangt af van jouw wensen en situatie. Zo kun je ervoor zorgen dat je partner in het huis kan blijven wonen en dat je kind of kinderen pas na het overlijden van je partner hun erfdeel krijgen. Hieronder staan enkele situaties en mogelijkheden beschreven. Overleg jouw wensen met de notaris en vraag om advies.

Partner heeft vruchtgebruik eigen woning

Wil je dat je partner het huis niet erft, maar er wel mag blijven wonen na jouw overlijden? Dat heet vruchtgebruik. De kinderen worden dan eigenaar van het huis. In het testament staat wanneer het vruchtgebruik eindigt. Bijvoorbeeld als je partner hertrouwt, naar een verpleeghuis gaat of zelf overlijdt.

Partner onterven

Je kunt je partner onterven, bijvoorbeeld omdat die zelf al veel vermogen heeft, of om een andere reden. Besef hierbij wel dat je partner een aantal wettelijke rechten heeft. Bijvoorbeeld het recht om in het huis met meubels te blijven wonen, ook al staat het huis niet op naam van je partner. Dit heet vruchtgebruik. Als je partner niet genoeg geld heeft om van te leven, is er ook een zorgplicht voor de dagelijkse levensbehoeften. Jouw erfgenamen zijn verplicht om hieraan mee te werken.

Partner met eigen kinderen (stiefkinderen)

De kinderen van jouw partner zijn volgens de wet niet jouw erfgenaam. Als je dat wel wilt, regel je dat in het testament.

Jij bent stiefouder of je partner hertrouwt na jouw overlijden

Volgens de wet krijgen kinderen na je overlijden geen spullen uit jouw nalatenschap. Alles gaat naar je partner. Je kinderen krijgen een vordering in geld ter grootte van hun erfdeel. Die kunnen ze opeisen als je partner overlijdt. Als jij bent hertrouwd of je partner gaat hertrouwen na jouw overlijden, dan is er sprake van een stiefouder.
Voor kinderen van de overleden ouder geldt dan een bijzondere situatie: de wettelijke wilsrechten. Die geven kinderen het recht om alsnog eerder spullen uit je nalatenschap op te eisen. De wetgever heeft dit zo geregeld om familiestukken binnen de familie te houden.
Maar wilsrechten kunnen voor de langstlevende partner lastig zijn. Misschien wil je partner die spullen blijven gebruiken. In je testament kun je de wilsrechten van je kinderen daarom opheffen of beperken.

Partner krijgt nieuwe relatie

Stel dat je partner na jouw overlijden hertrouwt of een geregistreerd partnerschap aangaat en daarna weer uit elkaar gaat of overlijdt. Dan krijgt de nieuwe partner – via jouw partner – een gedeelte van jouw nalatenschap als zij samen in huwelijkse of partnerschapsvoorwaarden hebben afgesproken dat zij alles delen. Dat kun je voorkomen door een zogenoemde ‘uitsluitingsclausule’ in je testament op te nemen.

Onterfd kind houdt recht op deel van je erfenis

Kinderen hebben altijd recht op een deel van je nalatenschap. Ook als ze zijn onterfd. Dat deel heet hun legitieme portie. Een onterfd kind kan tot vijf jaar na jouw overlijden zijn legitieme portie opeisen. Wil je dit niet? Dan kun je met een niet-opeisbaarheidsclausule in je testament regelen dat het onterfde kind de legitieme portie pas kan opeisen nadat je partner is overleden.